Ψευδοθηλές: Ορθη χρήση, κίνδυνοι & Πώς τις βγάζουμε

Οι ψευδοθηλές ή αλλιώς ασπίδες θηλών όπως μπορεί να ακούσετε στο μαιευτήριο να τις αποκαλούν, είναι λεπτά καλύμματα από εύκαμπτη σιλικόνη που τοποθετούνται επάνω στις θηλές της γυναίκας κατά τον θηλασμό. Αν και επιστρατεύονται συχνά ως γρήγορη λύση για τους πρώτους θηλασμούς στο μαιευτήριο, η αλόγιστη, λανθασμένη ή παρατεταμένη χρήση τους μπορεί να δημιουργήσει προκλήσεις τελικά περισσότερα προβλήματα στην παραγωγή γάλακτος και εν συνεχεία στον θηλασμό. Αν κι εσείς αναρωτιέστε “Πώς να σταματήσω τις ψευδοθηλές;”, συνεχίστε να διαβάζετε.

Σε αυτόν τον οδηγό θα δούμε πότε πραγματικά χρειάζονται, πώς τις χρησιμοποιούμε με ασφάλεια όταν κριθεί απαραίτητο, γιατί πρέπει να είμαστε προσεκτικοί με τη χρήση τους και με ποιους πρακτικούς τρόπους μπορούμε να τις επιστρέψουμε στο κουτί τους, μια για πάντα.

Κύρια σημεία του άρθρου

• Τι είναι: Καλύμματα σιλικόνης που βοηθούν το μωρό να πιάσει το στήθος σε ειδικές περιπτώσεις.
• Πότε συνιστώνται: Σε πρόωρα νεογνά, σε μωρά με αδύναμη θηλαστική κίνηση, σε έντονο αντανακλαστικό καθόδου ή σε πραγματικά εισέχουσες θηλές.
• Βασικοί κίνδυνοι: Μειωμένη πρόσληψη βάρους του μωρού, μείωση παραγωγής γάλακτος, μαστίτιδα και μηκυτιάσεις αν δεν υπάρχει σωστή καθοδήγηση.
• Πώς τις σταματάτε: Με δοκιμές όταν το μωρό είναι μισοκοιμισμένο, με χρήση θήλαστρου πριν τον θηλασμό, με επαφή skin-to-skin και με αφαίρεση της ψευδοθηλής στη μέση του γεύματος.
• Χρυσός κανόνας: Η χρήση ή η κατάργησή τους πρέπει να γίνεται ιδανικά υπό την παρακολούθηση πιστοποιημένης συμβούλου γαλουχίας IBCLC.

Πότε χρειάζονται οι ψευδοθηλές στο μαιευτήριο;

Μια μαμά μπορεί να έρθει σε επαφή με τις ψευδοθηλές ήδη όσο νοσηλεύεται στο μαιευτήριο για διάφορους λόγους. Οι πιο κοινοί είναι:

• Αδυναμία προσκόλλησης του νεογνού στο στήθος. Οι κοντοί τύποι συχνά δυσκολεύονται κατά τους πρώτους τους θηλασμούς, όχι γιατί πραγματικά δεν μπορούν να θηλάσουν αλλά γιατί συνήθως δεν γνωρίζουμε τον κατάλληλο τρόπο να τους βοηθήσουμε να προσκολληθούν σωστά στο μαστό. Μεγαλύτερη δυσκολία αντιμετωπίζουν συνήθως τα προωράκια ή τα πολύ μικρά βρεφάκια.
• Έντονος πόνος από πληγωμένες ή τραυματισμένες θηλές. Επαναλάβετε μετά απο μένα, ο θηλασμός ΔΕΝ πονάει. Κατά τους πρώτους θηλασμούς είναι φυσιολογικό να αισθανθούμε μια ενόχληση στους μαστούς, ακόμη και ελαφρύ πόνο για τα πρώτα δευτερόλεπτα. Πόνος ο οποίος επιμένει ή/και παραμένει ίδιος σε ένταση, δεν είναι φυσιολογικό να υπάρχει και χρήζει διερεύνησης. Στείλτε μου μήνυμα!
• Υπερφόρτωση μαστών που κάνει τη θηλή σκληρή και δύσκολη στο πιάσιμο. Η υπερφόρτωση είναι μια κοινή κατάσταση του μαστού κατά το αρχικό στάδιο της γαλουχίας αν όμως συνεχιστεί είναι απαραίτητη μια εκτίμηση από σύμβουλο γαλουχίας IBCLC προκειμένου να αξιολογήσει την παραγωγή και να προτείνει διορθώσεις.

Με άλλα λόγια, θα λέγαμε ότι ίσως η πιο συνηθισμένη αιτία χρήσης ψευδοθηλών είναι η μη σωστή καθοδήγηση της μαμάς από τους επαγγελματίες υγείας. Ας πούμε πως συχνά επιλέγονται σαν μια εύκολη λύση.

Γιατί μας προβληματίζει η αλόγιστη χρήση ψευδοθηλών;

Συνήθως η μαμά καταλήγει στις ψευδοθηλες επειδή δεν ξέρει πως να βοηθήσει το μωρό να θηλάσει σωστά, γιατί κανείς δεν της έδειξε. Το μωρό ναι μέν θα πιάσει την ψευδοθηλη, όμως χωρίς κατάλληλη εκπαίδευση της μαμάς στην χρήση της, συνήθως καταλήγουμε με ένα μωρό που δεν προσκολλάται σωστά ούτε στην ψευδοθηλη άρα δεν μεταφέρει γάλα αποτελεσματικά. Πιο συγκεκριμένα, θα παρατηρήσουμε:

1. Ανεπαρκή μεταφορά γάλακτος: Το μωρό κουράζεται, δεν ρουφάει αποτελεσματικά και αφήνει τους μαστούς μισογεμάτους. Τα νεογέννητα συχνά είναι αδύναμα και η μεταφορά γάλακτος μέσω ψευδοθηλής, μη γελιέστε, είναι μια κοπιαστική δουλειά, δεν είναι εύκολο πράγμα!
2. Μειωμένη πρόσληψη βάρους: Ακολούθως, όσο το μωρό δεν αδειάζει αποτελεσματικά τον μαστό, δεν λαμβάνει την απαιτούμενη ποσότητα γάλακτος με αποτέλεσμα να έχουμε συχνά μειωμένη πρόσληψη βάρους. Προσοχή! Εδώ είναι το σημείο που πρέπει οπωσδήποτε να επέμβουμε για να μην οδηγηθούμε σε…
3. Μείωση της παραγωγής γάλακτος: Οι μαστοί είναι σοφοί. Παράγουν τόσο γάλα όσο τους ζητάται. Αν το μωρό αντλεί λιγότερο από αυτό που χρειάζεται, οι μαστοί θα παράξουν κι αυτοί λιγότερο.
4. Αυξημένο κίνδυνος επιπλοκών: Η παρατεταμένη στάση γάλακτος στον μαστό μπορεί να προκαλέσει φραγμένους πόρους, μαστίτιδα ή συχνές μυκητιάσεις της θηλής. Αυτό σημαίνει ότι αν η χρήση ψευδοθηλών παγιωθεί και το μωρό δεν καταφέρνει να αδειάσει πλήρως τους μαστούς, οι συνέπειες επηρεάζουν και τη μαμά, εκτός από το μωρό.

Σε κάθε περίπτωση, τη χρήση ή όχι της ψευδοθηλής είναι καλό να συστήνει μόνο μια πιστοποιημένη σύμβουλος γαλουχίας IBCLC εφόσον έχει εξαντλήσει όλες τις υπόλοιπες επιλογές. Και εφόσον η χρήση ψευδοθηλών προταθεί, θα πρέπει η μαμά να εκπαιδεύεται και να παρακολουθείται στενά.

Περιπτώσεις που η χρήση ψευδοθηλής συστήνεται από τους ειδικούς στην μητέρα

• Θηλασμός πρόωρου νεογνού: Διευκολύνει τη διατήρηση της θηλαστικής κίνησης και μπορεί υπό περιπτώσεις να μας φανεί όντως χρήσιμη, κατά τους πρώτους θηλασμούς.
• Έντονο αντανακλαστικό καθόδου: Σε κάποιες περιπτώσεις η χρήση ψευδοθηλών φαίνεται να βοηθάει στη ρύθμιση της ροής του γάλακτος σε μαμάδες με έντονο ανακλαστικό καθόδου ώστε το μωρό να μην πνίγεται και να κάνει πιο ήρεμα γεύματα.
• Πραγματικά εισέχουσες ή επίπεδες θηλές: Οι επίπεδες ή εισέχουσες θηλές μπορούν να αποτελέσουν πραγματική πρόκληση στον θηλασμό. Κατά περιπτώσεις, η χρήση ψευδοθηλών μπορεί όντως να φανεί βοηθητική ωστόσο πάντα υπό εξατομικευμένη καθοδήγηση.

Ωστόσο, αυτό που θέλω να σας μείνει από το σημερινό άρθρο είναι ότι η σύσταση για χρήση ψευδοθηλών δε θα πρέπει να γίνεται “ελαφρά τη καρδία” από τους επαγγελματίες υγείας και θα πρέπει πάντα να συνοδεύεται και από ένα πλάνο δράσης για την αντιμερώπιση του προβλήματος.

Αν κι εσείς χρησιμοποιείτε ψευδοθηλές και σας έχουν κουράσει επειδή χρειάζονται συνέχεια πλύσιμο και αποστείρωση, επειδή δεν μπορείτε να πάτε πουθενά χωρίς αυτές ή γιατί είναι η αιτία μαστίτιδας και συχνών μηκυτιάσεων της θηλής, παρακάτω θα πούμε με ποιον τρόπο μπορείτε να απαλλαγείτε από αυτές, αποτελεσματικά χωρίς να κινδυνέυση η παραγωγή γάλακτος και η μεταφορά του από το μωρό.

Tips για να σταματήσετε την χρήση των ψευδοθηλών

• Προσπαθήστε να θηλάζετε χωρίς ψευδοθηλές όταν το μωρό δεν πεινάει πολύ ή όταν είναι μισοκοιμισμένο. Προσπαθήστε να πετύχετε σωστή προσκόλληση τρίβοντας την θηλή σας στο άνω χείλος του μωρού μέχρι να ανοίξει το στόμα του διάπλατα ανοιχτό. Όσο επιμένετε τόσο περισσότερο θα ανοίγει το στοματάκι του. Χρειάζεται υπομονή.
• Θα σας βοηθήσει πολύ αν ακριβώς πριν βάλετε το μωρό στο στήθος, αντλήσετε για λίγα λεπτά με το θήλαστρο. Η άντληση θα επιμηκύνει τη θηλή και θα βοηθήσει το μωρό να προσκολληθεί ευκολότερα. Ενώ αν έχει πραγματοποιηθεί και κάθοδος γάλακτος το μωρό θα ανταμείφθει με γαλατάκι αμέσως μόλις πιάσει το στήθος. Win win.

• Δοκιμάστε να θηλάσετε skin to skin, σε διάφορες στάσεις ή περπατώντας, με υπομονή και χωρίς πίεση.
• Αν το μωρό εκνευρίζεται ή δεν τα καταφέρνει μην μετατρέπετε την προσπάθειά σας σε μάχη και μην εκνευρίζεστε. Χρειάζεται χρόνο και υπομονή. Μπορεί να σας πάρει 2 μέρες αλλά μπορεί να χρειαστούν και 6 εβδομάδες. Σε καμία περίπτωση μην πιέζετε το μωρό και μην φτάνετε στα κλάματα και στην πείνα.

• Αν το μωρό είναι ανένδοτο και δεν δέχεται να μπει χωρίς ψευδοθηλές τότε ξεκινήστε το θηλασμό με ψευδοθηλή και αφαιρέστε την στα μισά του γεύματος αφού έχει γίνει η κάθοδος γάλακτος και έχει επιμηκυνθεί η θηλή.
• Μπορείτε να δοκιμάσετε να προσφέρετε τον πρώτο μαστό με ψευδοθηλές και τον δεύτερο χωρίς.
• Πειραματιστείτε συχνά αλλά αν παρατηρείτε εκνευρισμό στο μωρό μην το δοκιμάζετε σε κάθε γεύμα αλλά γεύμα παρά γεύμα ή κυρίως μέσα στη νύχτα που είναι πιο ήρεμο.
• Αν παρά τις προσπάθειές σας το μωρό δεν δέχεται να θηλάσει χωρίς ψευδοθηλή συμβουλευτείτε έναν πιστοποιημένο σύμβουλο γαλουχίας IBCLC ώστε να λάβετε σωστή καθοδήγηση για την χρήση τους για την αποφυγή στάσης γάλακτος που μπορεί να προκαλέσει φραγμένους πόρους, μαστίτιδες αλλά και μείωση της παραγωγής.

Η πρόληψη και η έγκυρη ενημέρωση είναι το κλειδί για έναν θηλασμό χωρίς πόνο και επιπλοκές.

Στην M for Mama κάθε μέλλουσα και νέα μητέρα μπορεί να παρακολουθήσει το βιντεοσκοπημένο σεμινάριο μας για τον θηλασμό “Breastfeeding for Newbies” για να είναι σίγουρη ότι θα ενημερωθεί σωστά από πριν και θα μπορέσει να αντιμετωπίσει αποτελεσματικά στην συνέχεια κάθε πρόκληση που μπορεί να προκύψει με τον θηλασμό.

Η πιστοποιημένη σύμβουλος γαλουχίας IBCLC Χρυσή Καλοπίση είναι εδώ για να σας στηρίξει και να σας υποστηρίξει σε κάθε σας βήμα, να σας καθοδηγήσει και να σας ενημερώσει σωστά!

Σημαντική σημείωση: Οι πληροφορίες αυτού του κειμένου προορίζονται μόνο για ενημερωτικούς σκοπούς και δεν πρέπει να υποκαθιστούν τις ιατρικές συμβουλές του γιατρού, του παιδίατρου ή άλλου επαγγελματία υγείας.

Συχνές Ερωτήσεις

Σας προτείνουμε: