Πρέπει το μωρό να κοιμάται 12 ώρες τη νύχτα;

Ως νέοι γονείς όλοι αργά η γρήγορα θα έρθουμε αντιμέτωποι με τον μύθο του δωδεκάωρου ύπνου τη νύχτα. Αν, δε, έχουμε ένα μωρό που κάνει αρκετές νυχτερινές αφυπνίσεις ή αν θηλάζει, πολύ γρήγορα η κούραση και η αϋπνία θα οδηγήσει στο να αναρωτηθούμε: «Πρέπει το μωρό να κοιμάται 12 ώρες τη νύχτα;» ή «Τί κάνω λάθος;».

Σήμερα λοιπόν θα μάθουμε τί πραγματικά ισχύει με τον ύπνο νεογνών, βρεφών και νηπίων και πότε χρειάζεται πραγματικά να το ψάξουμε περισσότερο.

Ποιες είναι οι ανάγκες των μωρών σε ύπνο ανά ηλικία;

Τα μωρά και τα μικρά παιδιά έχουν διαφορετικές ανάγκες ύπνου ανάλογα με το στάδιο ανάπτυξής τους. Δεν υπάρχει ένας «μαγικός αριθμός» που να ισχύει για όλα. Η Αμερικανική Παιδιατρική Ακαδημία, η Αμερικανική Ακαδημία Ιατρικής Ύπνου και o Eθνικός Αμερικανικός Οργανισμός Ύπνου συμφωνούν με μικρές αποκλίσεις και προτείνουν τα εξής εύρη συνολικού ύπνου μέσα στη μέρα και τη νύχτα για νεογέννητα, βρέφη, νήπια και παιδιά προσχολικής ηλικίας:

• Νεογέννητα και μικρά βρέφη (0–3 μηνών): 14–17 ώρες το 24ωρο χωρισμένες διάσπαρτα μέσα σε μέρα και νύχτα. Ο ύπνος είναι αρκετά άστατος και απρόβλεπτος αφού δεν υπάρχει ακόμη διαχωρισμός ημέρας και νύχτας. Το βιολογικό τους ρολόι ακόμη ρυθμίζεται και ο κιρκάδιος ρυθμός τους αναμένεται να έχει αναπτυχθεί επαρκώς μέχρι την ηλικία των 6 μηνών.
• Βρέφη (4–11 μηνών): 12–15 ώρες συνολικά το 24ωρο. Συνήθως κοιμούνται από 4 έως 2 φορές μέσα στη μέρα και αρχίζουν να κάνουν μεγαλύτερα διαστήματα ύπνου τη νύχτα. Υπάρχει μεγαλύτερη προβλεψιμότητα στον ύπνο τους και μπορεί να αρχίσει σιγά σιγά να καλλιεργείται η έννοια του «προγράμματος»
• Νήπια (1–2 ετών): 11–14 ώρες συνολικά το 24ωρο. Συνήθως κάνουν έναν με δύο ημερήσιους ύπνους και 10–12 ώρες βραδινού.
• Προσχολικής ηλικίας (3–5 ετών): 10–13 ώρες την ημέρα. Τα περισσότερα παιδιά ηλικίας 3-5 ετών έχουν κόψει τον μεσημεριανό ύπνο.

Παρατηρούμε επομένως από πόσες διακυμάνσεις περνά ο ύπνος των παιδιών κατά τα πρώτα χρόνια της ζωής τους. Το περίφημο «12ωρο» νυχτερινού ύπνου δηλαδή, σύμφωνα με τις παραπάνω συστάσεις ισχύει μόνο για ορισμένα παιδιά, σε ορισμένη ηλικιακή και αναπτυξιακή φάση και πάντα με αποκλίσεις.

Τα μωρά κοιμούνται όλα με τον ίδιο τρόπο;

Όπως κάθε παιδί έχει τον δικό του ρυθμό στο φαγητό ή στην ομιλία, έτσι έχει και τον δικό του ρυθμό στον ύπνο.
Κάποια μωρά κοιμούνται βαθιά και συνεχόμενα από νωρίς, ενώ άλλα ξυπνούν πιο συχνά για να φάνε ή να βρουν παρηγοριά. Και τα δύο είναι φυσιολογικά.

Το να έχουμε την προσδοκία ότι όλα τα μωρά «πρέπει» να κοιμούνται 12 ώρες τη νύχτα μέχρι την ηλικία των 6, 12 ή 24 μηνών είναι μια θεώρηση τουλάχιστον απλουστευμένη και προϋποθέτει ότι ο ύπνος ακολουθεί γραμμική πορεία, κάτι που ξέρουμε καλά ότι δεν ισχύει.

Έτσι λοιπόν, είμαστε σε θέση να γνωρίζουμε ότι ένα μωρό 3 μηνών πιθανότατα κοιμάται πολύ καλύτερα από ένα μωρό 8 μηνών. Ή ότι ένα μωρό που μόλις ξεκίνησε τις στερεές τροφές υπάρχει το ενδεχόμενο να παρατηρήσουμε μια ανησυχία στον ύπνο του, μέχρι να προσαρμοστεί το έντερό του στην νέα συνθήκη. Επιπροσθέτως, ένα μωρό που κοιμάται σε απόλυτο σκοτάδι με ρυθμισμένη σωστά την θερμοκρασία στο δωμάτιο είναι πολύ πιθανό να κάνει έναν πιο ποιοτικό ύπνο με λιγότερες αφυπνίσεις από ένα μωρό το οποίο βλέπει τις πρωινές αχτίδες του ήλιου να περνούν στο χώρο και είναι περισσότερο ή λιγότερο ντυμένο, σύμφωνα με τη θερμοκρασία δωματίου.

Θέλουμε με απλά λόγια να κάνουμε σαφές στο σημείο αυτό ότι ο ύπνος είναι ένα ζήτημα πολύπλευρο, πολυπαραγοντικό και δυναμικό και στο σημείο στο οποίο αξίζει να εστιάσουμε είναι στην βέλτιστη δυνατή ποιότητα που μπορούμε να πετύχουμε για το κάθε παιδί μεμονωμένα, λαμβάνοντας υπόψιν όλα τα παραπάνω, και λιγότερο στο να πιάσουμε τον στόχο του «12ωρου».

Ποιοτικός ύπνος

Tι σημαίνει όμως ποιοτικός ύπνος; Ποιοτικός ύπνος σημαίνει ότι έχουμε ένα παιδί ευδιάθετο, ξεκούραστο με μια σχετική (ανάλογα με την ηλικία του) συνέπεια στις ώρες που κοιμάται. Αυτό συνεπάγεται εντελώς διαφορετικά μοτίβα ύπνου για ένα βρέφος 2 μηνών και για ένα μωρό 1,5 έτους.

Δηλαδή, έχοντας λάβει υπόψιν όλες τις παραμέτρους που σχετίζονται με τον ύπνο και έχοντας ένα φροντισμένο περιβάλλον ύπνου με συνέπεια (ξανά, ανάλογα με την ηλικία) στο πρόγραμμα του μωρού, στους 3 μήνες θα καταφέρουμε ίσως με το ζόρι να πιούμε ένα εσπρεσσάκι στο χέρι ενώ στους 20 μήνες θα απολαύσουμε άνετα έναν καπουτσίνο βλέποντας δύο, μπορεί και τρία επεισόδια από την αγαπημένη μας σειρά.

Αν, σε κάθε περίπτωση, έχουμε ένα μωρό που ξυπνάει χωρίς κλάματα και γκρίνια, δε χρειάζεται να ανησυχούμε και να μετράμε τις ώρες και τα λεπτά που κοιμάται.

Πότε χρειάζεται προσοχή

Αν, από την άλλη, έχουμε ένα μωρό που ξυπνάει ανήσυχο, που κλαίει στον ύπνο του, που δείχνει μόνιμα κουρασμένο ή ευερέθιστο, ίσως αυτό το μωρό να μην καταφέρνει να έχει όλη τη ξεκούραση που χρειάζεται. Αν δυσκολεύεται πολύ να αποκοιμηθεί ή να μείνει κοιμισμένο, αν η ρουτίνα ύπνου κρατά για ώρες ή αν έχουμε επαναλαμβανόμενες αφυπνίσεις πολύ κοντά στην ώρα ύπνου, τότε πιθανότατα κάτι δεν πάει καλά εδώ και χρειάζεται να επέμβουμε.

Μπορούμε να βοηθήσουμε κάθε μωρό να έχει έναν καλύτερο ύπνο, ανάλογα και με τον αναπτυξιακό στάδιο στο οποίο βρίσκεται. Έτσι, αν παρατηρήσουμε στην καθημερινότητά μας κάτι από τα παραπάνω, βγάζουμε χαρτί και μολύβι και κρατάμε σημειώσεις. Υπάρχει σταθερότητα στο πρόγραμμα; Yπάρχει φροντισμένο υπνικό περιβάλλον; Τηρείται η υγιεινή του ύπνου; Έχει το μωρό όση υποστήριξη χρειάζεται προκειμένου να συνεχίσει τον ύπνο του;

Και τελικά… πρέπει να κοιμάται 12 ώρες;

Όχι απαραίτητα.

Αυτό που «πρέπει» είναι να γνωρίζουμε πρώτα από όλα εμείς ως γονείς και να ακολουθούμε το αναπτυξιακό στάδιο του παιδιού μας. Να ενημερωθούμε σχετικά με τη φυσιολογία του βρεφικού ύπνου, να εξοικειωθούμε με όρους όπως το sleep regression, να μάθουμε πώς διαμορφώνονται οι κύκλοι ύπνου στα βρέφη και τα μωρά, τί σχέση έχει το φαγητό με τον ύπνο, πώς μπορούμε να παρέχουμε το ιδανικό πρόγραμμα ύπνου στο μωρό μας.

Αφού τα κάνουμε όλα αυτά, τότε θα έχουμε ένα παιδί που κοιμάται όσο χρειάζεται το ίδιο, σύμφωνα με την ηλικία και τον ρυθμό ανάπτυξής του. Αυτό μπορεί να σημαίνει 10 ώρες νυχτερινού ύπνου, 11 ή ακόμη και 13. Δεν εστιάζουμε εκεί αλλά στο συνολικό ύπνο μέσα σε μέρα και νύχτα και, φυσικά, στην ποιότητα.

Αν ο ύπνος αποτελεί ένα άλυτο μυστήριο στο σπίτι σας ή αν αντιμετωπίζετε επαναλαμβανόμενες δυσκολίες, ό,τι κι αν έχετε δοκιμάσει, τα Σεμινάρια Ύπνου για Βρέφη 0-5 μηνών και 6-24 μηνών είναι εδώ, για μια ολιστική και εξατομικευμένη προσέγγιση στον ύπνο, χωρίς χρονόμετρα και πίεση.

Σημαντική Σημείωση: Οι πληροφορίες αυτού του ιστότοπου προορίζονται μόνο για ενημερωτικούς σκοπούς και δεν πρέπει να υποκαθιστούν τις ιατρικές συμβουλές του γιατρού, του παιδίατρου ή άλλου επαγγελματία υγείας.

Σας προτείνουμε να παρακολουθήσετε: