Ο θηλασμός και η σχέση του με το IQ

Ζούμε σε μια εποχή που τα οφέλη του μητρικού θηλασμού είναι αποδεδειγμένα και αδιαμφισβήτητα. Ενδεικτικά μόνο, μεταξύ άλλων τα οποία αναφέρονται αναλυτικά και στο σεμινάριο θηλασμού Breastfeeding for Newbies, σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας ο μητρικός θηλασμός προστατεύει από λοιμώξεις του αναπνευστικού και του γαστρεντερικού, μειώνει τον κίνδυνο αλλεργιών, παχυσαρκίας και χρόνιων παθήσεων αργότερα στη ζωή, ενώ συμβάλλει στη σωστή ανάπτυξη του ανοσοποιητικού συστήματος. Παράλληλα, φαίνεται να σχετίζεται με βελτιωμένη γνωστική και νευρολογική ανάπτυξη. Για τη μητέρα, ο θηλασμός μειώνει τον κίνδυνο αιμορραγίας μετά τον τοκετό και συμβάλει στην προστασία της από ορισμένες μορφές καρκίνου (όπως του μαστού και των ωοθηκών).

Την επίδρασή του στο IQ, τη γνωρίζατε, ωστόσο;

Τι λέει η επιστήμη

Τα τελευταία χρόνια έχει αποτελέσει πεδίο έρευνας και μελέτης η επίδραση του θηλασμού στη νοημοσύνη των παιδιών και μετέπειτα ενηλίκων. Ερευνητές από το Πανεπιστήμιο του Μπρίστολ στο Ηνωμένο Βασίλειο εξέτασαν τη σχέση μεταξύ θηλασμού στους έξι μήνες ζωής και μιας ευρείας γκάμας νευρογνωστικών αποτελεσμάτων έως αργά στην εφηβεία.

Τα ευρήματά τους υποδεικνύουν ότι, παρά τις δημογραφικές και κοινωνικές επιδράσεις, εντοπίστηκαν καλύτερες ακαδημαϊκές δεξιότητες, υψηλότερος δείκτης νοημοσύνης (IQ) και βελτιωμένες δεξιότητες ομιλίας οι οποίες μπορεί να σχετίζονται με τον θηλασμό.

Προηγούμενες μελέτες έχουν διερευνήσει τον αντίκτυπο του θηλασμού στη γνωστική και συμπεριφορική ανάπτυξη των παιδιών, ωστόσο, τα αποτελέσματα δεν συγκλίνουν πάντα. Ορισμένες μελέτες έχουν δείξει ξεκάθαρα οφέλη, ενώ άλλες ανέφεραν μεικτή ή καθόλου συσχέτιση, συχνά όμως λόγω μικρών δειγμάτων ή διαφορών στα εργαλεία μέτρησης.

Ένα από τα ισχυρότερα στοιχεία προέρχεται από μια μελέτη στη Λευκορωσία, η οποία έδειξε καλύτερες επιδόσεις σε λεκτικό IQ, λεξιλόγιο, γραφή και ανάγνωση σε παιδιά των οποίων οι μητέρες έλαβαν υποστήριξη κατά τον θηλασμό, με βελτιώσεις που παρέμειναν έως την εφηβεία.

Συστηματικές ανασκοπήσεις υποστηρίζουν σε μεγάλο βαθμό μια θετική σχέση ανάμεσα στον θηλασμό και το IQ, ενώ κάποιες επεκτείνονται και σε εκτελεστικές λειτουργίες, γνωστικές ικανότητες και συμπεριφορά ενώ αναλύσεις που συγκρίνουν τη διάρκεια θηλασμού προτείνουν ότι ο θηλασμός πέραν των 6 μηνών προσφέρει επιπλέον οφέλη.

Για παράδειγμα, δεδομένα από 177.000 παιδιά στη Σκωτία έδειξαν χαμηλότερο κίνδυνο για μαθησιακές δυσκολίες σε θηλάζοντα παιδιά, ενώ πληθυσμιακές μελέτες στην Ιαπωνία και την Αυστραλία ανέφεραν λιγότερες αναπτυξιακές καθυστερήσεις και καλύτερες γλωσσικές και γνωστικές επιδόσεις.

Μία μακροχρόνια έρευνα στη Βραζιλία, παρακολούθησε περίπου 3.500 μωρά από όλα τα κοινωνικά στρώματα και διαπίστωσε ότι όσα είχαν θηλάσει για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα σημείωσαν υψηλότερες επιδόσεις σε τεστ IQ ως ενήλικες. Επιπλέον, είχαν μεγαλύτερες πιθανότητες να ολοκληρώσουν περισσότερα χρόνια εκπαίδευσης και να κερδίζουν υψηλότερο μισθό.

Ένα ενδιαφέρον στοιχείο της συγκεκριμένης έρευνας ήταν ότι το δείγμα που κατάφερε να συγκεντρωθεί ήταν σε μεγάλο βαθμό αντιπροσωπευτικό της κοινωνίας λαμβάνοντας υπόψιν παράγοντες όπως η κοινωνική τάξη, το εισόδημα των οικογενειών, ή το μορφωτικό επίπεδο των γονιών. Αυτό σημαίνει ότι τα αποτελέσματα δεν μπορούν εύκολα να αποδοθούν αποκλειστικά σε εξωγενείς παράγοντες σαν κι αυτούς και ότι ο θηλασμός μελετήθηκε ομοιόμορφα στο σύνολο του πληθυσμού.

Με ποιο τρόπο ο θηλασμός συμβάλλει στην ανάπτυξη του IQ;

Η περίοδος από τη γέννηση έως τα δύο πρώτα χρόνια αποτελεί σημαντικό παράθυρο για την ανάπτυξη του εγκεφάλου. Κατά τη διάρκεια αυτής της φάσης δημιουργούνται ραγδαία νέες εγκεφαλικές συνδέσεις οι οποίες επηρεάζουν μελλοντικές δεξιότητες, όπως η μνήμη, η γλώσσα και η συγκέντρωση. Το μητρικό γάλα φαίνεται να παίζει ρόλο σε αυτή τη διαδικασία, καθώς περιέχει θρεπτικά συστατικά όπως DHA(δοκοσαεξανοϊκό οξύ) και χολίνη που συμβάλουν στην δημιουργία, τη δομή και λειτουργία των νευρικών κυττάρων.

Παράλληλα, ο θηλασμός αυτός καθ’ αυτός ευνοεί την επαφή δέρμα με δέρμα, κάτι που βοηθά στη ρύθμιση άγχους και ορμονών στο βρέφος, υποστηρίζοντας έμμεσα την εγκεφαλική ωρίμανση. Αν και το πεδίο έρευνών είναι ακόμη ανοιχτό και δεν έχει αποδειχτεί μια απόλυτα αιτιώδης σχέση, πολλές μελέτες υποδεικνύουν ότι υπάρχει θετική συσχέτιση μεταξύ θηλασμού και υγιούς νευροαναπτυξιακής πορείας, κάτι που συμβάλει με τη σειρά του και σε υψηλότερες επιδόσεις αναφορικά με την νοημοσύνη.

Κι αν δεν θήλασα;

Είναι σημαντικό να τονιστεί εδώ ότι το παρόν άρθρο έχει καθαρά ενημερωτικό σκοπό αναφορικά με επιπρόσθετα, μέχρι πρότινος ενδεχομένως άγνωστα στο ευρύ κοινό, οφέλη του μητρικού θηλασμού. Τα παιδιά μεγαλώνουν υγιή και έξυπνα μέσα στο κατάλληλο περιβάλλον που θα τους παρέχει αγάπη, φροντίδα και καθημερινή αλληλεπίδραση μέσω πολλαπλών ευεργετικών για τον εγκέφαλό τους ερεθισμάτων.

Συμπερασματικά, Ο θηλασμός φαίνεται να σχετίζεται με ελαφρώς αυξημένο IQ και καλύτερες ακαδημαϊκές και επαγγελματικές επιδόσεις στη μετέπειτα ζωή, πέρα από τα ήδη αναγνωρισμένα οφέλη στην υγεία των βρεφών, ωστόσο, η πνευματική ανάπτυξη είναι πολυπαραγοντική και σίγουρα δε μπορεί να εξαρτηθεί από τον τρόπο σίτισης ενός βρέφους.

Σημαντική Σημείωση: Οι πληροφορίες αυτού του ιστότοπου προορίζονται μόνο για ενημερωτικούς σκοπούς και δεν πρέπει να υποκαθιστούν τις ιατρικές συμβουλές του γιατρού, του παιδίατρου ή άλλου επαγγελματία υγείας.

Σας προτείνουμε να παρακολουθήσετε: